VIA krijgt de laatste tijd steeds vaker de vraag “Een klant vraagt om onze AI-prompts. Moeten we die geven?”. Het korte antwoord: dat hangt af van wat je hebt afgesproken. Het iets langere antwoord: lees vooral even door.
Goed prompten is een vak apart. Dat is inmiddels wel duidelijk. Het gaat vaak om complexe prompt-chains, waarin creatieve keuzes worden gemaakt om de output stap voor stap te verfijnen tot het gewenste resultaat. Die expertise vertegenwoordigt waarde, en dat beseffen klanten inmiddels ook. Daarnaast speelt een mogelijk belang van de klant rondom auteursrechtelijke bescherming.
Wanneer bij het prompten creatieve keuzes zijn gemaakt, kan de resulterende AI-output auteursrechtelijk beschermd zijn. Voor de klant is het belangrijk om te kunnen aantonen dat de AI-output auteursrechtelijk beschermd is, zodat kan worden opgetreden tegen inbreuk. De gebruikte AI-prompts kunnen daarbij fungeren als bewijs: geen prompts, geen onderbouwing van auteursrechtelijke bescherming. Ook kunnen wantrouwig aangelegde klanten op basis van de prompts controleren of niet is aangeknoopt bij bestaand werk (met mogelijk auteursrechtelijke risico’s tot gevolg). Daarnaast kunnen klanten om uiteenlopende andere redenen om prompts vragen, zoals het borgen van continuïteit bij overgang naar een nieuw bureau, reproduceerbaarheid van output (veel succes…), interne compliance of transparantie over het gebruik van AI.
Niet automatisch. Een bureau is alleen verplicht om prompts aan de klant te geven als dat is afgesproken. Zo’n afspraak hoeft niet expliciet over AI-prompts te gaan. De afspraak kan ook impliciet zijn. Denk aan MSA’s waarin heel ruim wordt gedefinieerd wat onder de te leveren deliverables of materialen valt, bijvoorbeeld ook voorbereidend materiaal zoals schetsen, documenten of digitale bestanden. AI-prompts zouden ook onder zo’n brede definitie kunnen vallen en soms bevat de MSA daardoor in feite een leveringsverplichting ten aanzien van prompts.
Als niet is afgesproken (expliciet of impliciet) dat de prompts ter beschikking moeten worden gesteld aan de klant, geldt de wettelijke regeling voor opdrachtovereenkomsten. Daarin staat een informatieplicht van opdrachtnemer (het bureau) aan opdrachtgever (de klant): het bureau moet de klant op de hoogte houden van de uitvoering en voltooiing van de opdracht. Maar die informatieplicht gaat naar onze mening niet zo ver dat je als bureau je volledige werkwijze moet blootleggen, inclusief prompts.
Een aanverwante vraag is of de klant recht heeft op het intellectueel-eigendomsrecht op de prompts. Het gaat dan dus niet om de prompts zelf, maar om het auteursrecht op de prompts.
In MSA’s staat doorgaans dat alle intellectuele-eigendomsrechten op de resultaten van de werkzaamheden van het bureau worden overgedragen aan de klant. Een goed geformuleerde IP-clausule bevat echter een uitzondering voor werkwijzen, methodieken en tools die het bureau onafhankelijk van de specifieke opdracht heeft ontwikkeld (vaak gedefinieerd als “agency tools” of als “background IP”). De rechten daarop blijven dan van het bureau. Dat is logisch; anders zou een bureau zijn eigen kennis en expertise niet meer kunnen hergebruiken. Maar let op: klantspecifieke prompts vallen waarschijnlijk niet onder de uitzondering. En soms ontbreekt zo’n agency-tools-carve-out zelfs volledig in de MSA. In dat geval wordt álle IP overgedragen, inclusief het auteursrecht op de prompts. Theoretisch mag het bureau die prompts dan niet eens meer hergebruiken zonder toestemming van de klant.
NB: Als de klant het auteursrecht heeft op de prompts, betekent nog niet automatisch dat hij ook recht heeft op de feitelijke overdracht van de prompts. Maar het maakt het voor het bureau wel lastiger om een verzoek daartoe te weigeren, want het bureau zou de prompts zelf niet meer mogen gebruiken zonder toestemming van de klant.
Stap 1: Check wat je volgens de MSA moet leveren
Bekijk goed wat het bureau volgens de afspraken precies moet leveren, en check of AI-prompts daaronder zouden kunnen vallen.
Stap 2: Check de IP-clausule in de MSA
Krijgt de klant volgens de afspraken het IP op de AI-prompts, of is er een agency-tools-carve-out opgenomen waaronder ook de rechten op AI-prompts vallen? Maak onderscheid tussen generieke prompt-technieken (waarschijnlijk agency tools) en prompts die specifiek voor deze klant zijn ontwikkeld. Als het IP op over te dragen prompts bij de klant ligt dan is het een goed idee om afspraken te maken over voortgezet gebruik van deze prompts door het bureau. Als het IP op de prompts bij het bureau ligt, dan is dat een argument tegen het moeten overdragen van de prompts. De afspraken over wat moet worden geleverd (stap 1) blijven echter doorslaggevend.
Stap 3: Communiceer
Ben je op basis van je onderzoek van mening dat je de prompts niet hoeft te leveren? Leg de klant dan helder uit waarom niet, en bied alternatieven die tegemoet kunnen komen aan de belangen van de klant, zoals een verplichting voor het bureau om (in redelijkheid) mee te werken aan het bewijzen van auteursrechtelijke bescherming van AI-output.
Artikel [X] – Gebruik van AI en uitsluiting overdracht Prompts
Er bestaat geen one-size-fits-all antwoord op de vraag wat je moet doen als een klant om de AI-prompts vraagt. Uiteraard kunnen er commerciële belangen zijn om mee te werken aan zo’n verzoek. Maar is medewerking ook verplicht? Juridisch is doorslaggevend wat je als bureau met je klant hebt afgesproken. Twijfel je? Neem contact op met VIA of laat je overeenkomst checken door een gespecialiseerde jurist of advocaat. Een goede voorbereiding is het halve werk.
Dit artikel is tot stand gekomen dankzij Daniël Haije (Hoogenraad & Haak) en Aileen Howard van ICTRecht
